Εργαστήριο Γεωφυσικής - Δορυφορικής Τηλεπισκόπησης & Αρχαιοπεριβάλλοντος
Επιστημονικός Υπεύθυνος: Απόστολος Σαρρής, Ερευνητής A΄ / Διευθυντής Ερευνών (ΙΜΣ)
Από το 1996, τo Εργαστήριο Γεωφυσικής - Δορυφορικής Τηλεπισκόπησης & Αρχαιοπεριβάλλοντος του Ινστιτούτου Μεσογειακών Σπουδών (Ίδρυμα Τεχνολογίας & Έρευνας), που εδρεύει στο Ρέθυμνο Κρήτης, δραστηριοποιείται στο χώρο των Γεωφυσικών Ερευνών, της Δορυφορικής Τηλεπισκόπησης, των Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών, των Τρισδιάστατων Απεικονίσεων και του Αρχαιοπεριβάλλοντος.
Κατά τη διάρκεια των χρόνων λειτουργίας του, το Εργαστήριο επέδειξε μία συνεχή ανοδική πορεία και διακρίθηκε στον ευρύτερο ελλαδικό και διεθνές ερευνητικό και επιστημονικό χώρο, έχοντας καταξιωθεί στο χώρο της αρχαιολογικής έρευνας και της διαχείρισης των πολιτιστικών μνημείων μέσα από την ποιότητα των προσφερόμενων υπηρεσιών, τα αποτελέσματα των ερευνητικών του έργων και το πρόγραμμα κατάρτισης και εκπαίδευσης ερευνητών. Εφοδιασμένο με τον καλύτερο και πιο σύγχρονο γεωφυσικό εξοπλισμό που αφορά στη διερεύνηση στόχων μικρού βάθους, καθώς και σε συστήματα που σχετίζονται με την ψηφιοποίηση γεωγραφικών δεδομένων και την ανάπτυξη εφαρμογών Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών, το Εργαστήριο προσφέρει ένα πλήρες πακέτο υπηρεσιών σε σχέση με την αποτύπωση υπεδάφειων αρχαιολογικών στόχων, την χαρτογράφηση φυσικών διαθεσίμων, την ανάπτυξη και διάθεση χαρτογραφικών συνθέσεων μέσω του διαδικτύου και την δημιουργία βάσεων δεδομένων που σχετίζονται με την διαχείριση στατιστικών, γεωγραφικών και ποιοτικών δεδομένων.
Το Εργαστήριο προχώρησε σε συνεργασίες με πάνω από 30 πανεπιστημιακούς και ερευνητικούς φορείς, καθώς και φορείς από χώρες του εξωτερικού, κρατικούς και ιδιωτικούς (Ελλάδα, Αυστραλία, Βέλγιο, Γαλλία, Ιταλία, ΗΠΑ, Κίνα, Κύπρο, Σουηδία, Ισλανδία, Λιθουανία, Ουγγαρία, Βουλγαρία, κ.α.). Η μακρόχρονη πλέον σχέση με το Υπουργείο Πολιτισμού, άλλα πολιτιστικά ή εκπαιδευτικά ιδρύματα και δημόσιους φορείς έχει δημιουργήσει ένα δίαυλο αμοιβαίας επικοινωνίας και εμπιστοσύνης. Οι συνεχείς δράσεις του Εργαστηρίου οδήγησαν στην έκδοση των Αρχαιο-Tηλεπισκοπικών Νέων με στόχο την αναβάθμιση της επικοινωνίας με την επιστημονική κοινότητα και την καλύτερη διάδοση των αποτελεσμάτων των ερευνητικών προγραμμάτων του.
Από το 1996 έχουν υλοποιηθεί περισσότερα από 100 ερευνητικά προγράμματα με την συνεργασία του Πολυτεχνείου Κρήτης, του Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου, των Πανεπιστημίων Κρήτης, Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Ιωαννίνων, του ΙΤΣΑΚ, του ΚΤΕ Κρήτης, ΤΕΙ Κρήτης, του Υπουργείου Πολιτισμού (Ε.Π.ΚΑ. Χανίων, Λασιθίου, Ηρακλείου, Βόλου, Κομοτηνής, Ρόδου, Λαμίας, Κέρκυρας, Καβάλας, Ιωαννίνων, Κορίνθου, κ.α.), του Ιδρύματος Μείζονος Ελληνισμού, του Ιδρύματος Μελέτης του Αλεξανδρινού Πολιτισμού, του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, της Γαλλικής Αρχαιολογικής Σχολής, της Σουηδικής Αρχαιολογικής Σχολής, του Instituto per gli Studi Micenei de Egeo-Anatolici, Groningen Inst. of Archaeology, Universit? Catholique de Louvain, Οhio State University, Univ. of Chicago, Univ. of Cornell, Univ. of Washington, Univ. of Nebraska - Lincoln, Univ. of Melbourne and Univ. of Monash, the Chinese Academy of Social Sciences, a.o. Το Εργαστήριο συνδέεται επίσης με παραγωγικούς φορείς παρέχοντας υπηρεσίες κατά την διάρκεια υλοποίησης έργων (π.χ. κατασκευή τμημάτων της Εθνικής Οδού Αθήνας-Θεσσαλονίκης & Αττικής Οδού, ΑΓΕΤ-ΗΡΑΚΛΗΣ, ΕΡΓΟΣΕ Α.Ε., Κ.Ι. Σαραντόπουλος Ltd - ΜΕΤOΝ Ltd, ΤΕΑΒ Α.Ε., Doxiadis Associates/ABP PLUS International S.A., Γραφείο Προγραμματικής Σύμβασης της Παλιάς Πόλης - Δήμος Ρεθύμνου, Νομαρχία Ρεθύμνου, κ.α.).
Ανάμεσα στις πιο σημαντικές δραστηριότητες του Εργαστηρίου αναφέρουμε ενδεικτικά τις ακόλουθες:
- Συμμετοχή σε περισσότερα από 40 εθνικά και ευρωπαϊκά προγράμματα έρευνας (Leverhulme Trust, University of Cyprus, LIFE, e-Content, INTERREG, ARCHIMED, ETΠΑ, ΠΕΝΕΔ, ΕΠΕΑΕΚ, INSTAP, NERC, Περιφέρειας Κρήτης, Γ' ΚΠΣ).
- Οργάνωση και συμμετοχή σε πάνω από 100 προγράμματα εφαρμοσμένης και πρωτογενούς έρευνας με έμφαση στις γεωφυσικές διασκοπήσεις αρχαιολογικών θέσεων.
- Κατασκευή πάνω από 45 βάσεων δεδομένων και 50 GIS/WEB_GIS εφαρμογών για την διαχείριση φυσικών και πολιτισμικών πόρων.
- Περισσότερες από 100 δημοσιεύσεις σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά, 102 προφορικές ανακοινώσεις και 58 poster σε συνέδρια και 70 τεχνικές εκθέσεις.
- Πάνω από 20 αναφορές σε τοπικά και διεθνή μέσα ενημέρωσης.
- Οργάνωση διεθνών συνεδρίων, όπως το Computer Applications in Archaeology International Conference (Hράκλειο 2002) και συμμετοχή του ερευνητικού του δυναμικού σε επιστημονικές και οργανωτικές επιτροπές διεθνών συνεδρίων.
- Συνεισφορά στην πρακτική άσκηση φοιτητών (πάνω από 200) από το Πολυτεχνείο Κρήτης, το Πανεπιστήμιο Κρήτης, το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, ΤΕΙ Κρήτης και Αθηνών.
- Συμμετοχή στην εποπτεία ερευνητικού έργου και διατριβών (6 διδακτορικές διατριβές, 12 μεταπτυχιακές εργασίες και 16 προπτυχιακές εργασίες) με την συνεργασία ελληνικών και ξένων πανεπιστημιακών ιδρυμάτων.
- Διακρατικά και Τεχνολογικά προγράμματα συνεργασίας με την Κύπρο, Βουλγαρία και Κίνα.
- Μέλος διεθνών οργανισμών όπως το ΑGILE (Association Geographic Information Laboratories Europe), EPOCH - Excellence in Processing Open Cultural Heritage και EARSEL - European Association of Remote Sensing Laboratories
- Συμμετοχή στη διοργάνωση του Διατμηματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κρήτης (ΕΠΕΑΕΚ - Τμήμα Ιστορίας & Αρχαιολογίας και Τμήμα Επιστήμης Υπολογιστών) και στην διδασκαλία προπτυχιακών και μεταπτυχιακών μαθημάτων στο πανεπιστήμιο Κρήτης, Θεσσαλονίκης και ΤΕΙ Κρήτης.
- Διοργάνωση εκπαιδευτικών σεμιναρίων για GIS, Δορυφορική Τηλεπισκόπηση και GPS με αποδέκτες επαγγελματίες, προσωπικό δημοσίων και ιδιωτικών φορέων και φοιτητών (για παράδειγμα Υπουργείο Πολιτισμού/Εφορείες Αρχαιοτήτων, Νομαρχίες, Δήμοι, ΙΓΜΕ, κ.α.).
